De Oostvaardersplassen

Tussen Almere en Lelystad in ligt het natuurgebied De Oostvaardersplassen. Op deze drassige moerasgronden rennen kuddes wilde paarden rond, overwinteren trekvogels die op weg zijn naar het zuiden en jagen en grazen er heckrunderen en edelherten. Lopend langs het riet bekruipt je het gevoel dat je in een oeroud stuk van Nederland terecht bent gekomen. Dat is wonderlijk want de begroeiing is relatief jong. Het is de recente ontstaansgeschiedenis dat het gebied zo bijzonder interessant maakt. Een kleine geschiedenis van de landschapsinrichting.

Vanaf de zeventiende eeuw hebben verschillende gezagsdragers en overheden de natuurlijke omgeving voornamelijk gezien als iets wat je beheersen moet en waar je als het even kan het nodige voordeel uithaalt. Zo werden de drassige gebieden in Noord-Holland en West-Friesland ingepolderd om er vee te laten grazen. Zo groeide Nederland uit tot een belangrijke zuivel producent. Later, met de opkomst van zwaardere industrieën in de negentiende eeuw werden rivieren kunstmatig rechtgemaakt en uitgediept zodat er grotere schepen op konden varen. En waar deze optie onmogelijk bleek, werden kaarsrechte kanalen gegraven. In de twintigste eeuw werden landbouwgebieden herverkaveld zodat er grote aaneengesloten akkers ontstonden. Deze werden vervolgens zo gecultiveerd dat de grond optimaal kon worden benut voor voedselproductie .

De inpoldering van Flevoland past uitstekend in deze filosofie. Gedurende meerdere decennia werd de Zuiderzee getemd. Eerst werd de Afsluitdijk aangelegd waardoor het IJsselmeer ontstond, vervolgens werden in etappes de Flevo- en Noordoostpolder ontwikkeld. De Flevopolder bestond uit een noordelijk en een zuidelijk deel, met ieder een eigen bestemming. Het zuiden lag het dichtst bij Amsterdam en werd derhalve een uitwijkmogelijkheid voor de inwoners van de hoofdstad, het noorden kreeg een landbouwbestemming. Nadat de Oostvaardersdijk was aanlegd viel het gebied droog dat later de Oostvaardersplassen zou worden en beide polders met elkaar verbond.

Al snel bleek de grond van dit deel van de polder ongeschikt voor landbouw en dus werd de koers gewijzigd. Hier moest in de toekomst een industrieterrein verrijzen inclusiefeen een groot aantal kassen. Helaas vielen ook deze plannen in duigen door de de economische stagnatie van de jaren 1980. Zodoende werd het gebied gedurende een langere periode noodgedwongen met rust gelaten en ontstond er min of meer toevallig een moerasgebied waar al snel zeldzame vogels neerstreken om te broeden. Besloten werd om het gebied niet nog eens in te polderen, maar in plaats daarvan de natuur haar gang te laten gaan. In principe wordt er niet van deze lijn afgeweken, zelfs niet wanneer er tijdens een strenge winter te weinig voedsel is en de zwakkeren runderen sterven van de honger.

De naam van het gebied heeft een historische oorsprong. Op exact deze plek in de Zuiderzee lagen de schepen van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC) klaar voor vertrek naar Indië.

image

image

image

Locatie:

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s